Geluidsabsorptiecoëfficiënt: αw, NRC en klassen A-E

Snelle reactie: de geluidsabsorptiecoëfficiënt geeft aan welk deel van het geluid dat een materiaal bereikt daarin achterblijft en niet terugkeert naar de ruimte: 0,00 is niets en 1,00 is alles. De αw (norm EN ISO 11654) vat dit samen in één enkel getal, en uit dat getal volgt de absorptieklasse, van A (0,90 tot 1,00) tot E (0,15 tot 0,25). De NRC is een andere samenvatting, uit de Amerikaanse norm ASTM C423. En de Euro-brandklasse (EN 13501-1), zoals B-s1,d0, meet iets anders: een paneel kan absorptieklasse A hebben en een heel andere Euro-brandklasse. Onze mineraalschuimpanelen zijn C-s2,d0, en stijgen met PX210 naar B-s2,d0 (MFPX: mineraalschuim + PX210).
Wat is de geluidsabsorptiecoëfficiënt?
Wanneer het geluid een wand bereikt, kaatst een deel terug en blijft een ander deel in het materiaal achter. De geluidsabsorptiecoëfficiënt is het deel dat achterblijft. In een ruimte is dit wat bepaalt hoe lang het duurt voordat het geluid uitdooft: bij oppervlakken die weinig geluid absorberen, mengt elk woord zich met de echo van het vorige.
Het wordt niet berekend: het wordt gemeten. Het laboratorium plaatst het materiaal in een galmruimte (norm EN ISO 354), meet hoe lang het duurt voordat het geluid uitdooft met en zonder het monster, en leidt uit het verschil de absorptie af. En het is geen enkele waarde: het verandert met de frequentie. Een materiaal kan bijna alles absorberen in de hoge tonen en weinig in de lage tonen, en daarom geeft de test een curve, band voor band.
αs, αp en αw: wat is het verschil?
Het zijn drie manieren om dezelfde test weer te geven, van de meest gedetailleerde tot de meest samengevatte:
- αs: dit is wat het laboratorium meet, in tertsbanden, van 100 tot 5000 Hz (EN ISO 354). Dit kan hoger liggen dan 1,00: de norm zelf staat dit toe, bijvoorbeeld door diffractie-effecten. Het is geen fout in de test.
- αp (praktische coëfficiënt): groepeert de tertsen in octaven, van 125 tot 4000 Hz. Het is het gemiddelde van de drie tertsen van elke octaaf, afgerond in stappen van 0,05 en met een maximum van 1,00 (EN ISO 11654, paragraaf 4.1).
- αw (gewogen coëfficiënt): één enkel getal. De αp-curve wordt vergeleken met een referentiecurve, die in stappen van 0,05 omlaag wordt gebracht totdat het deel dat het materiaal eronder blijft, maximaal 0,10 optelt. De αw is de waarde van die curve bij 500 Hz (EN ISO 11654, paragraaf 4.2).
Dit is de referentiecurve van de norm, voordat deze wordt verlaagd:
| Octaaf | 250 Hz | 500 Hz | 1000 Hz | 2000 Hz | 4000 Hz |
|---|---|---|---|---|---|
| Referentiecurve (EN ISO 11654, afbeelding 1) | 0,80 | 1,00 | 1,00 | 1,00 | 0,90 |
Wat betekenen de letters L, M en H bij αw?
Als in een octaaf αp 0,25 of meer boven de reeds verlaagde referentiecurve ligt, krijgt αw een of meer letters tussen haakjes. Dit waarschuwt dat het materiaal bij die frequenties aanzienlijk meer absorbeert dan het getal aangeeft, en de norm raadt dan aan om naar de volledige curve te kijken.
| Indicator | Waar het overschot zit | Overschrijding van de verlaagde curve |
|---|---|---|
| L (lage tonen) | 250 Hz | 0,25 of meer |
| M (midden) | 500 Hz of 1000 Hz | 0,25 of meer |
| H (hoge tonen) | 2000 Hz of 4000 Hz | 0,25 of meer |
Zo betekent «0,85 (H)»: αw 0,85, en bij de hoge tonen absorbeert het materiaal aanzienlijk meer dan dat. Een αw zonder letter is niet beter of slechter: het geeft alleen aan dat de curve lijkt op de referentiecurve.
Absorptieklassen A, B, C, D en E: hoe worden ze toegewezen?
De absorptieklasse komt rechtstreeks voort uit de αw, met tabel B.1 van bijlage B van de norm EN ISO 11654. Er zijn geen andere gegevens nodig:
| Absorptieklasse | αw-waarden |
|---|---|
| A | 0,90 · 0,95 · 1,00 |
| B | 0,80 · 0,85 |
| C | 0,60 · 0,65 · 0,70 · 0,75 |
| D | 0,30 · 0,35 · 0,40 · 0,45 · 0,50 · 0,55 |
| E | 0,15 · 0,20 · 0,25 |
| Niet gecategoriseerd | 0,00 · 0,05 · 0,10 |
Omdat de klasse afhangt van αw, en αw afhangt van hoe het product getest wordt, verandert de klasse ook met de dikte en de montage. Zichtbaar zelfklevend mineraalschuim is bijvoorbeeld klasse D bij 20 mm, C bij 40 mm en A bij 60 mm (u ziet het in de onderstaande tabel).
Voorbeeld: de werkelijke curve van een ILUCS paneel van 40 mm, band per band
Het betreft het zelfklevende ILUCS paneel van 40 mm, getest door TECNALIA (rapport B2018-LACUS-IN-27 II), rechtstreeks op het oppervlak gelijmd zonder spouw. Eerst wat het laboratorium mat in elke tertsoctaaf en hoe dat wordt omgezet naar octaven:
| Octaaf | αs gemeten in de drie tertsen | Gemiddeld | αp |
|---|---|---|---|
| 125 Hz | 100 Hz: 0,08 · 125 Hz: 0,15 · 160 Hz: 0,23 | 0,15 | 0,15 |
| 250 Hz | 200 Hz: 0,35 · 250 Hz: 0,51 · 315 Hz: 0,72 | 0,53 | 0,55 |
| 500 Hz | 400 Hz: 0,90 · 500 Hz: 1,03 · 630 Hz: 1,06 | 1,00 | 1,00 |
| 1000 Hz | 800 Hz: 1,14 · 1000 Hz: 1,17 · 1250 Hz: 1,17 | 1,16 | 1,00 |
| 2000 Hz | 1600 Hz: 1,13 · 2000 Hz: 1,13 · 2500 Hz: 1,08 | 1,11 | 1,00 |
| 4000 Hz | 3150 Hz: 1,08 · 4000 Hz: 1,07 · 5000 Hz: 1,04 | 1,06 | 1,00 |
- 125 Hz: 0,15. In de laagste tonen absorbeert dit paneel weinig, en αw laat dat niet zien.
- 250 Hz: het gemiddelde is 0,53, wat in stappen van 0,05 wordt afgerond op 0,55.
- 500 Hz: het gemiddelde is 1,00. Vanaf hier absorbeert het paneel alles wat de schaal kan tellen.
- Van 1000 tot 4000 Hz: de tertsen gaan voorbij 1,00 (tot 1,17 bij 1000 en 1250 Hz), maar de αp blijft op 1,00, wat het maximum is.
Nu, de αw. De referentiecurve wordt verlaagd en er wordt gekeken hoeveel het paneel eronder blijft:
| Octaaf | αp van het paneel | Kromme verlaagd naar 0,85 | Eronder, met 0,85 | Daarboven, met 0,85 | Kromme verlaagd naar 0,90 | Eronder, met 0,90 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 250 Hz | 0,55 | 0,65 | 0,10 | 0,00 | 0,70 | 0,15 |
| 500 Hz | 1,00 | 0,85 | 0,00 | 0,15 | 0,90 | 0,00 |
| 1000 Hz | 1,00 | 0,85 | 0,00 | 0,15 | 0,90 | 0,00 |
| 2000 Hz | 1,00 | 0,85 | 0,00 | 0,15 | 0,90 | 0,00 |
| 4000 Hz | 1,00 | 0,75 | 0,00 | 0,25 | 0,80 | 0,00 |
- Met de curve verlaagd naar 0,85 ligt het paneel alleen bij 250 Hz eronder, en wel met 0,10: dit valt binnen de grens.
- Met de curve op 0,90 zou het bij 250 Hz 0,15 eronder liggen, wat meer is dan 0,10: dat is niet toegestaan.
- De αw is de waarde van de curve bij 500 Hz op de laatste geldige positie: 0,85.
- Bij 4000 Hz ligt het paneel 0,25 boven de curve: daarom krijgt het de letter H.
- Resultaat: αw 0,85 (H), klasse B. Dit is hetzelfde als vermeld in het laboratoriumrapport.
Wat is NRC en hoe verschilt het van αw?
De NRC (Engels: noise reduction coefficient) is de samenvatting die in de Verenigde Staten wordt gebruikt. Deze komt voort uit de norm ASTM C423, die ook meet in een galmruimte, en is het gemiddelde van de absorptiecoëfficiënt bij 250, 500, 1000 en 2000 Hz, afgerond op 0,05. Het lijkt op αw omdat het één enkel getal is, maar het is niet hetzelfde:
- Kijkt niet naar 125 Hz en ook niet naar 4000 Hz.
- Het is een eenvoudig gemiddelde, zonder referentiecurve: een dip in een band wordt gecompenseerd door wat er in een andere over is. De αw daarentegen bestraft dipjes.
- Bevat geen letters L, M of H, en geeft geen absorptieklasse.
Onze laboratoriumrapporten en prestatieverklaringen vermelden de αw volgens EN ISO 11654, met de volledige curve. Om te vergelijken met een product dat alleen de NRC publiceert, is het het veiligst om de curve per frequentieband op te vragen: met beide curven voor u kunt u twee materialen zonder misleiding vergelijken.
In Spanje vraagt de Technische Bouwcode (CTE DB-HR, paragraaf 3.2) bovendien voor de berekening van de nagalmtijd om de gemiddelde geluidsabsorptiecoëfficiënt αm van de banden 500, 1000 en 2000 Hz, en staat pas als deze niet beschikbaar is toe om αw te gebruiken. Nog een reden om niet bij slechts één getal te blijven steken.
Heeft geluidsabsorptieklasse A iets te maken met de brandklasse?
Niets. De absorptieklasse geeft aan hoeveel geluid in het materiaal blijft. De Euroklasse voor brandreactie (norm EN 13501-1; in Spanje, Real Decreto 842/2013) geeft aan hoe het materiaal reageert bij brand, aan de hand van een andere test. Deze wordt geschreven in drie delen:
| Deel | Wat het meet | Waarden |
|---|---|---|
| Letter | Brandreactie van het product | A1, A2, B, C, D, E, F |
| s | Rookontwikkeling | s1, s2, s3 (s1 produceert de minste rook; s3 is «noch s1 noch s2») |
| d | Brandende druppels en deeltjes | d0: geen gedurende de 600 s van de SBI-test (UNE-EN 13823) · d1: geen gedurende meer dan 10 s · d2: noch d0 noch d1 |
Dus B-s1,d0 betekent klasse B, weinig rook en geen brandende druppels. De A van absorptie heeft niets te maken met de A1 of A2 van brandreactie, en eenzelfde product kan twee heel verschillende klassen hebben. Ons zelfklevende IZZER paneel van 40 mm valt in absorptieklasse A (αw 0,90) en de Euroklasse als geheel product is C-s2,d0, bepaald door het mineraalschuim in de kern. Andersom heeft het 1-laags ILUCS GORDIJN de Euroklasse van ILUCS, B-s1,d0, en valt het in absorptieklasse D (αw 0,45 (H)). En wanneer het project hogere eisen stelt aan de brandreactie is er MFPX, mineraalschuim + PX210: B-s2,d0 in de test (TECNALIA 080046-002-2).
Geluidsabsorptiecoëfficiënt van onze producten: αw, klasse en Euroklasse
Alle gegevens zijn afkomstig uit laboratoriumtesten. Elke αw geldt voor de montage waarmee is getest, die tussen haakjes staat:
| Product (proefopstelling) | αw | Absorptieklasse | Euroklasse | Absorptierapport |
|---|---|---|---|---|
| Zelfklevend paneel IZZER, 40 mm (verlijmd) | 0,90 | A | C-s2,d0 | TECNALIA B2021-LACUS-IN-146-3 |
| Klevend ILUCS-paneel, 40 mm (gelijmd) | 0,85 (H) | B | C-s2,d0 | TECNALIA B2018-LACUS-IN-27 II |
| Paneel ILUCS hangend, 40 mm (op 400 mm van het oppervlak) | 0,80 (H) | B | C-s2,d0 | TECNALIA B2019-LACUS-IN-54 II |
| Zichtbaar mineraalschuim, zelfklevend, 20 mm (gelijmd) | 0,40 (MH) | D | C-s2,d0 | TECNALIA 110259-2 |
| Zichtbaar mineraalschuim, zelfklevend, 40 mm (gelijmd) | 0,75 (MH) | C | C-s2,d0 | TECNALIA B2018-LACUS-IN-27 III |
| Zichtbaar mineraalschuim, zelfklevend, 60 mm (verlijmd) | 1,00 | A | C-s2,d0 | TECNALIA 110259-1 |
| GORDIJN ILUCS, 1 laag (op 300 mm van de wand) | 0,45 (H) | D | B-s1,d0 (ILUCS) | TECNALIA 115541-3 |
| GORDIJN ILUCS, 4 lagen (op 200 mm van de wand) | 1,00 | A | B-s1,d0 (ILUCS) | TECNALIA B2019-LACUS-IN-54 V |
| GORDIJN PX500, 1 laag (op 300 mm van de wand) | 0,80 (H) | B | B-s1,d0 (PX500) | TECNALIA 115541-1 |
De absorptieklasse volgt uit de αw met de tabel uit de norm: meerdere rapporten geven alleen de αw, en de letter wordt afgelezen in tabel B.1. De brandklassen komen uit hun eigen rapporten voor brandreactie, die zich, net als die voor absorptie, in Certificaten bevinden.
- Bekijk alle testrapporten bij Certificaten.
- Bekijk MFPX, mineraalschuim + PX210, B-s2,d0.
- Bekijk hoe deze curves veranderen met de dikte en de montage in «Hoe het wordt gemaakt».
Wat de absorptiecoëfficiënt u niet vertelt
- Er staat niet of het product isoleert. Absorberen is de echo in de ruimte wegnemen; isoleren is zorgen dat er minder geluid van de ene naar de andere kant gaat, en dat wordt gemeten volgens een andere norm (EN ISO 10140-2, resultaat volgens EN ISO 717-1). Onze meerlaagse gordijnen hebben beide metingen: we vertellen het in «Werken akoestische gordijnen?».
- Er staat niets over brand: daarvoor dient de Euroklasse.
- De αw laat de lage tonen niet zien: in het voorbeeld 0,85 voor αw en 0,15 bij 125 Hz.
- Alleen geldig voor de montage van de test: hetzelfde ILUCS paneel van 40 mm geeft 0,85 (H) gelijmd en 0,80 (H) hangend.
- Een klasse A garandeert geen ruimte zonder echo: er zijn voldoende vierkante meters nodig, en goed verdeeld.
- Wat geluidsabsorptie is en hoe het verschilt van isolatie: «Geluidsabsorptie».
- De brandklassen van stoffen (Euroklasse, M1, B1, IMO), uitgelegd in «Brandvertragende stof».
- Hoe de absorptie verandert afhankelijk van de montage van het paneel: «Waar akoestische panelen te plaatsen».
Veelgestelde vragen
Welke geluidsabsorptiecoëfficiënt is goed?
Het hangt af van wat er nodig is in de ruimte, maar als referentie: vanaf 0,80 is het klasse B en vanaf 0,90 is het klasse A. Belangrijker dan de letter is hoeveel vierkante meter u plaatst, waar, en of het product ook absorbeert in de lage tonen wanneer de ruimte dat nodig heeft.
Kan NRC worden omgerekend naar αw, of andersom?
Er is geen exacte gelijkwaardigheid: ze worden berekend met verschillende frequentiebanden en regels, en elk komt voort uit zijn eigen beproevingsnorm. Als u beide curven per frequentieband heeft, vergelijk dan de curven.
Waarom zegt het ene rapport «0,85 (H)» en het andere «0,85»?
Beide absorberen evenveel volgens de αw. De letter H waarschuwt dat de eerste aanzienlijk meer absorbeert in de hoge tonen (2000 o 4000 Hz) dan het getal aangeeft.
Is een geluidsabsorptiecoëfficiënt groter dan 1,00 een fout?
Nee. De αs die het laboratorium per terts meet, kan hoger zijn dan 1,00, en de testnorm staat dit toe. In het voorbeeld van dit artikel bereikt deze 1,17. Bij de omrekening naar octaven wordt de αp afgetopt op 1,00.
Hoe weet ik hoeveel mijn ruimte absorbeert?
- Met «Bereken uw ruimte»: met de afmetingen en materialen vertelt het u hoeveel echo er is, band per band, en hoeveel het daalt met elk product.
- Als u liever heeft dat wij het bekijken, vraag ons dan om een offerte met de afmetingen en enkele foto's van de ruimte.
Labels: geluidsabsorptie
/noticias/alpha-w-nrc-clases-absorcion/